"Мы за чаем не скучаем..." -czyli o tradycji picia herbaty w Rosji

Herbaciany rytuał to budowana przez setki tysięcy lat tradycja. W carskiej Rosji czaj pijali wszyscy - od ludzi prostych po arystokrację. Ziołowy napar towarzyszył domowym spotkaniom, a samowar zajmował centralne miejsce w salonie albo kuchni. Herbatę parzono w domu i w podróży... na oficjalnych spotkaniach i na podmiejskich piknikach. Trudno sobie wyobrazić XIX- wieczną Rosję opisaną przez Tołstoja czy Czechowa, bez rytualnie parzonej zawarki (czyli esencji) podlanej kipiatokiem (wrzątkiem).

Skąd herbata przywędrowała do Rosji, tego dokładnie nie wiadomo. Jedni twierdzą, że z Chin, inni- że z Mongolii. Do tej ostatniej podróżowali w XVII wieku Kozacy i to oni mogli sprowadzić do kraju rozgrzewający napar. Podobno w 1638 roku Mongołowie przywieźli na carski dwór herbatę w prezencie. Z kolei w 1689 roku Rosja zawarła z Chinami traktat nerczyński, który zakładał, że przedmiotem handlu między krajami będzie, oprócz innych towarów, także zielona herbata. Tę jednak przez długi czas uważano raczej za lekarstwo niż napój. Zwyczaj picia herbaty (już tej czarnej) stał się popularny dopiero w XIX wieku.

Uczniowie klasy 8a i 7c mieli okazję przyrządzić herbatę w tradycyjny sposób. Kiedy słyszymy "herbata po rosyjsku" zaraz wyobrażamy sobie herbatę podawaną w szklance umieszczonej w koszyczku, specjalnej oprawce z uchwytem lub w filiżance, samowar, cukier "на прикуску" oraz konfitury i ciastka. Tak też i było u nas na "чаепитии" zorganizowanym w dniu 5 czerwca 2024 roku przez studentów UwB pod kierownictwem Pani doktor Weroniki Biegluk-Leś.

Kiedy już usiedliśmy do nakrytego w stylu rosyjskim stołu stary samowar z Tuły, nawołujący szumem gotującej się wody, czajniczek do parzenia esencji, talerz ze słodkościami z rozmaitym nadzieniem oraz kilka różnych konfitur, miód, pokrojoną w plasterki cytrynę i rąbany cukier, łatwiej było zrozumieć, co to jest prawdziwe rosyjskie szczęście.

"... В городе чай — гостям угощение, в деревне — себе наслаждение..."

Paulina Derpeński